donderdag 22 augustus 2013

Samen spelletjes doen: jumbolino

Samen spelletjes doen is gezellig en heel goed voor je kind. Het leert om beurt te wisselen, zich te houden aan spelregels, samen te werken en om te gaan met frustratie. Soms is het best moeilijk om een spel te vinden dat aansluit bij de ontwikkeling van je kind. Als het te ingewikkeld is, zal je kind snel afhaken of gefrustreerd raken. 

Een leuk spel dat gemakkelijk te begrijpen is en spelenderwijs je kind leert puzzelen en rekenen is Jumbolino. Het spel bestaat uit 4 clowntjes die bestaan uit 6 puzzelstukjes en 2 dobbelstenen. De puzzelstukjes zijn genummerd van 1 tot en met 6. Om beurten gooi je met de de dobbelstenen. Gooi je een 1, dan mag je het hoofd van de clown pakken, gooi je een 2 dan mag je de buik pakken, enzovoorts. Degene die de meeste clowntjes bij elkaar heeft gedobbeld heeft gewonnen.
Het leuke is dat je de cijfers van de dobbelstenen ook bij elkaar op mag tellen of van elkaar af mag trekken om tot het getal te komen dat je nodig hebt. Zo raakt je kind spelenderwijs vertrouwd met het eerste rekenen.
Vaardigheden die geoefend worden met dit spel zijn: kleurenherkenning, fijne motoriek, sociale vaardigheden, cijferherkenning, optellen en aftrekken.

Stichting Mee

Als je je zorgen maakt over de ontwikkeling van je kind, is het als ouders nog een hele zoektocht om uit te vinden waar je het beste terecht kunt voor hulp of informatie. Een organisatie die je hierbij kan helpen is Stichting MEE.

Stichting MEE is een landelijke steunpunt dat ouders ondersteunt bij het zoeken van de juiste hulp voor hun kind. Wanneer je je aanmeldt, komt er een consulent thuis bij je langs om te bespreken wat er aan de hand is en wat je hulpvraag is. De consulent kan je vervolgens adviseren over de juiste hulp voor je kind en je hiervoor ook aanmelden.
Mijn ervaring is dat, zeker in het begin, je als ouder nauwelijks weet waar je moet beginnen. Het prettige van MEE is dat ze een groot netwerk hebben van allerlei organisaties en hulpverleners, en hierdoor een redelijk goede inschatting kunnen maken van wat eventueel voor jouw kind geschikt kan zijn. Ook geven ze zelf allerlei cursussen, zoals de Hanencursus, die heel nuttig kunnen zijn. Daarnaast is een groot voordeel: hun hulp is GRATIS!
Kijk voor meer informatie op www.mee.nl


dinsdag 20 augustus 2013

Spraakachterstand: fotoboekje maken

Wanneer je kind laat is met praten, kun je met een eenvoudig hulpmiddel je kind uitlokken om woordjes te zeggen: maak zelf een fotoboekje van favoriete personen of voorwerpen.

Sommige kinderen met een ontwikkelingsachterstand zijn erg laat met praten of lijken niet de behoefte te voelen om zelf woordjes te gebruiken. Mijn zoontje was er ook zo een. Hij brabbelde niet, zei geen woordjes na en deed eigenlijk geen enkele poging om iets te zeggen. Dit veranderde toen we een fotoboekje maakten van zijn favoriete voorwerpen en personen, zoals oma, opa , een koekje, zijn speelgoedauto.én ga zo maar door. Zijn interesse was eindelijk gewekt, en niet lang daarna begonnen de eerste woordjes te komen.
Door dit persoonlijke fotoboekje dagelijks samen met je kind te bekijken en de foto's te benoemen, sluit je aan bij de belevingswereld van je kind. Dit zal het voor je kind makkelijker maken de woordjes te onthouden en uiteindelijk zelf te gaan gebruiken. Probeer het maar eens, je zult versteld staan van het effect.

Online oefenprogramma: Squla

 Wanneer je kind moeite heeft met bepaalde vakken op de basisschool, is het nuttig om je kind thuis extra te laten oefenen. Een handig en heel compleet online oefenprogramma is Squla.

Wanneer je kind een ontwikkelingsachterstand heeft, gaat leren niet vanzelf. Vaak is extra herhaling nodig om bepaalde vaardigheden goed in te laten slijten. Extra oefenen thuis is belangrijk, en geeft je kind ook weer meer zelfvertrouwen op school. Een goed en heel compleet online oefenprogramma voor basisschoolvakken is Squla. Voor alle vakken van groep 1 t/m 8 kan je kind zelf aan de slag met leuke games en quizzen. De spelletjes zijn logisch opgebouwd en je kind krijgt direct een terugkoppeling over de antwoorden, met zonodig uitleg en extra tussenstapjes.
Wij gebruiken dit programma thuis, en het is mede aan het oefenen met Squla te danken dat mijn zoontje een grote sprong heeft gemaakt op school. Kijk voor meer informatie op www.squla.nl

Training werkgeheugen: Cogmed

Heeft je kind moeite met het onthouden van lange instructies? Kan het zich moeilijk concentreren, en is het snel afgeleid? Dit kan te maken hebben met problemen met het werkgeheugen. Een computerprogramma dat dit kan helpen trainen is Cogmed.

Slechte schoolprestaties zijn vaak gerelateerd aan problemen met het werkgeheugen. Het werkgeheugen is het vermogen om informatie voor korte tijd in je hersenen op te slaan, je te concentreren op een handeling en te onthouden wat je na die handeling moet doen. Verscheidene onderzoeken hebben aangetoond dat onvoldoende functioneren van het werkgeheugen vaak leidt tot problemen met begrijpend lezen en rekenen. Het werkgeheugen kan verbeterd worden door het intensief en systematisch te trainen. Cogmed is een computertrainingsprogramma van 5 weken dat ontwikkeld is door neurowetenschappers en aantoonbaar effectief is gebleken bij het verbeteren van het werkgeheugen. Hierdoor is je kind minder afgeleid en kan het zijn aandacht langer vasthouden bij schoolse taken. Het programma kan zowel thuis als op school uitgevoerd worden, en wordt telefonisch of via internet begeleid door een coach. Kijk voor meer informatie op www.cogmed.nl

zaterdag 10 augustus 2013

Samen spelletjes doen: kroko loco

Samen spelletjes doen is gezellig en heel goed voor je kind. Het leert om beurt te wisselen, zich te houden aan spelregels, samen te werken en om te gaan met frustratie. Soms is het best moeilijk om een spel te vinden dat aansluit bij de ontwikkeling van je kind. Als het te ingewikkeld is, zal je kind snel afhaken of gefrustreerd raken.

Een heel leuk spel, waarvan de spelregels makkelijk te begrijpen zijn, en dat geen hoge eisen stelt aan de taalontwikkeling van je kind is Kroko Loco.
In het spel gaat het er om je krokodil zo lang mogelijk te maken. Je gooit om de beurt een dobbelsteen met de afbeelding van een landdier, waterdier, luchtdier of alle dieren tegelijk. Je draait vervolgens een kaartje om, en als het kaartje correspondeert met wat er op de dobbelsteen staat, is het kaartje voor jou, en mag je het aan je krokodil leggen. Als je een lachende krokodil gooit, mag je een kaartje afpakken van een ander, en een krokodil met een zakdoek om zijn mond betekent een beurt overslaan. Het spel is hier in huis al tijden favoriet. Je leert goed te kijken voordat je wat doet (wat staat er nu eigenlijk op de dobbelsteen?) om dieren te classificeren (is dit een luchtdier, of een waterdier?), je leert tellen (hoeveel stukjes heeft mijn krokodil?) en met frustratie om te gaan (de ander pakt een stukje van mijn krokodil af). Het spel is leuk voor allerlei leeftijden, dus je kind kan het ook spelen met oudere broers en zussen.

donderdag 27 juni 2013

Spraakachterstand en voeding


Het aanleren van taal is een complex proces. Om te leren praten en taal te leren begrijpen vinden er talloze chemische reacties plaats in de hersenen, en moeten er miljoenen hersencellen met elkaar samenwerken en communiceren in allerlei complexe netwerken. Hoe dit proces verloopt wordt beïnvloedt door het genenpakket dat je hebt meegekregen, de ervaringen die je opdoet en externe factoren zoals voeding. Aan de genen van je kind kun je niet zoveel doen, aan de ervaringen die het opdoet en de voeding die het binnenkrijgt, des te meer. Je kunt de ontwikkeling van je kind dus wel degelijk beïnvloeden.

Ik wil hier graag verder ingaan op voeding. Veel artsen en hulpverleners zijn slecht op de hoogte van de rol die voeding kan spelen bij een ontwikkelingsachterstand. Toch is er veel informatie over te vinden. Een heel interessant boek dat vorig jaar is uitgegeven, is: Het effect van voeding op de gezondheid van je kind, door Kelly Dorfman (Kosmos, 2012). Zij is een diëtiste die al meer dan 30 jaar werkt met kinderen, en een duidelijk verband ziet tussen bepaalde klachten en voeding. Een van de hoofdstukken in het boek is gewijd aan spraak-taalachterstand. Uit haar jarenlange praktijkervaring, stelt zij dat vooral essentiële vetten belangrijk zijn voor de hersenfunctie, het leervermogen, en de taalontwikkeling. De stoffen die zij adviseert extra in te nemen in het geval van spraak-taalachterstand zijn visolie, vitamine E en fosfatidylcholine.

Visolie
De stof die in visolie zit, DMAE, helpt de hersenfunctie te stimuleren door de productie van de neurotransmitter acetylcholine te versnellen. Deze neurotransmitter is betrokken bij die delen van de hersenen waar prioriteiten worden gesteld, de planning wordt gemaakt en de bewegingen en het geheugen worden gereguleerd. Allemaal processen die een belangrijke rol spelen bij de spraak-taalontwikkeling.

Vitamine E
Vitamine E is een in vet oplosbare antioxidant, die bedoeld is om te werken in delen van het lichaam met veel vet, zoals de hersenen. Uit onderzoek is aangetoond dat veel kinderen met dyspraxie een tekort hebben aan vitamine E. De symptomen van dyspraxie zijn o.a.: langzame taalontwikkeling, lage spierspanning, slechte motorische coördinatie en planning.

Fosfatidylcholine
Fosfatidylcholine is een belangrijke bouwstof van de hersenen, en speelt een rol bij de vorming van acetylcholine, de neurotransmitter die het geheugen, de motorische planning en de uitvoerende functies aanstuurt.


woensdag 10 april 2013

Sensorische integratiestoornis


Reageert je kind overgevoelig op prikkels, of geeft het juist te weinig reactie op prikkels? Heeft het problemen met aanraking, beweging of lichaamshouding? Reageert het soms op een ongebruikelijke manier op bepaalde situaties, geluiden, geuren, smaken? Als dit het geval is kan het zinnig zijn om meer informatie te zoeken over sensorische integratiestoornis.

Een sensorische integratiestoornis is het onvermogen om informatie die via de zintuigen is binnengekomen zodanig te gebruiken dat een soepel functioneren in het dagelijks leven mogelijk wordt. De integratie van de informatie die via de zintuigen binnenkomt vindt plaats in het centrale zenuwstelsel, dat wordt bestuurd door de hersenen. Als de informatieverwerking rommelig verloopt, kunnen de hersenen hun belangrijkste taak, het verwerken van sensorische boodschappen, niet goed uitvoeren.
De samenhang tussen je hersenen en je gedrag is groot. Omdat het brein van een kind met een sensorische integratiestoornis ongeorganiseerd is, zal een groot deel van zijn gedrag dat ook zijn. De algehele ontwikkeling van je kind zal meer ongeordend verlopen, en het kan voor je kind een opgave zijn om doodgewone taken uit te voeren en te reageren op alledaagse gebeurtenissen.

Een heel goed boek over dit onderwerp is Uit de Pas, omgaan met sensorische integratiestoornis bij kinderen, van Carol Stock Kranowitz. Zij geeft uitgebreide en duidelijke informatie over deze stoornis, en vooral: veel tips en oefeningen die je zelf thuis toe kan passen samen met je kind. Een aanrader.






Bron: Uit de pas, Kranowitz, 2005.

maandag 8 april 2013

Uitspraakproblemen: tips

Als je kind woorden nog niet goed uitspreekt, kun je als ouder veel doen om je kind daarin te stimuleren. Hier een aantal tips:
  • Verbeter je kind nooit op een negatieve manier. Zeg dus niet: nee, dat zeg je verkeerd. Leg geen druk op je kind om te praten.
  • Herhaal de woorden die je kind nog niet goed uitspreekt op de juiste manier en geef ze terug. Als je kind bijvoorbeeld zegt: toes!, dan geef je terug: ja, inderdaad, dat is de poes!
  • Spreek zelf rustig en duidelijk
  • Ga op ooghoogte zitten en zorg dat er oogcontact is. Laat je kind naar je mond kijken terwijl je praat, zodat het kan zien hoe je bepaalde klanken uitspreekt.
  • Zorg dat je kind belangstelling krijgt voor de klank die je wilt oefenen. Bekijk plaatjes in een prentenboek, zoek voorwerpen op die beginnen met deze klank, benadruk deze klank tijdens het voorlezen.
  • Probeer eventueel duimen en het gebruik van een speen af te leren
  • Let er op dat kind in rust niet met open mond zit.
  • Hou het gehoor van je kind in de gaten. Kinderen die niet goed kunnen horen, kunnen klanken niet voldoende onderscheiden
  • Doe leuke spelletjes samen waarbij je tong en lippen gebruikt. Bijvoorbeeld bellen blazen, gekke bekken trekken, gekke geluidjes maken, liedjes zingen met klanken (la, la, la, of na, na, na,etc.)

zondag 7 april 2013

Feuerstein methode

Iedereen kan leren. Er is alleen verschil in hoeveel tijd en ondersteuning iemand daar bij nodig heeft. Een succesvolle methode om kinderen te leren leren is de Feuerstein methode. Deze methode is ontwikkeld door prof.Reuven Feuerstein. Zijn inspirerende motto is: "Kan niet bestaat niet! Als er al een plafond is, dan ken ik hem niet". Hij gaat uit van de mogelijkheden van ieder mens, niet van de barrières.
Het Feuerstein Centrum Nederland biedt begeleiding aan kinderen met een leerbeperking en helpt hen door middel van het aanleren van denk- en leervaardigheden om zich verder te ontwikkelen. Voor meer informatie, zie: Feuerstein Centrum Nederland

vrijdag 5 april 2013

Visolie bij leerproblemen

Omega-3 vetzuren zijn heel belangrijk in de ontwikkeling van de hersenen. Door ons voedingspatroon krijgen we vaak niet genoeg van deze stof binnen. Een tekort aan deze vetzuren kan leer- en gedragsproblemen verergeren.
Uit onderzoek in 2005 in Durham blijkt dat het innemen van extra Omega-3 vetzuren in de vorm van visolie, een positief effect kan hebben. In het onderzoek kregen schoolkinderen met een leerachterstand enkele maanden lang visolie. De kinderen verbeterden op het gebied van lezen en schrijven en hadden minder last van concentratieproblemen en hyperactief gedrag. Meer informatie over het onderzoek kun je vinden op deze link.




donderdag 4 april 2013

Hanen cursus

Wanneer je kind vertraagd is in zijn taal- en spraakontwikkeling , kan je overwegen de Hanencursus te volgen. Deze cursus is bedoeld voor ouders van kinderen van 2 tot ongeveer 5 jaar met een taalachterstand.
De cursus wordt gegeven door een logopedist, en bestaat uit 8 groepsbijeenkomsten en huisbezoeken. Ouders krijgen informatie aangeboden over de spraak- en taalontwikkeling van hun kind en tips over hoe zij hun kinderen hierin kunnen stimuleren. Er vinden enkele huisbezoeken plaats, waarin je samen met je kind op video opgenomen wordt. Je krijgt ook de DVD met opnames en feedback van de logopedisten, en een handboek. In het boek staan allerlei voorbeelden, tips en spelletjes die je met je kind kunt doen.
Ik heb deze cursus samen met mijn man gevolgd, en vond het zeer waardevol. Je krijgt meer inzicht in de interactie met je kind, en leert welke houding je het best aan kan nemen om je kind te stimuleren in het praten. Je leert om beter aan te sluiten bij het niveau van je kind, en van daaruit steeds iets toe te voegen.
De Hanencursus zelf wordt vergoed door je zorgverzekeraar, voor de DVD en het handboek betaal je 33 euro. De cursus wordt door heel Nederland gegeven. Op www.hanen.org vind je meer informatie over de methode.


woensdag 3 april 2013

Kleine Stapjes, early intervention programma

De eerste 4 jaren zijn cruciaal in de ontwikkeling van je kind. Als er sprake is van een ontwikkelingsachterstand, is het belangrijk om zo vroeg mogelijk te beginnen met het aanbieden van extra hulp bij het leren. Alle kinderen leren vaardigheden in stappen. Kinderen die moeilijker leren, kunnen meer tussenstapjes nodig hebben om hetzelfde doel te bereiken. Met het vroeghulpprogramma Kleine Stapjes kun je als ouders zelf aan de slag om in kleine stapjes specifieke vaardigheden samen met je kind te oefenen.
Het programma is bedoeld voor kinderen met een ontwikkelingsleeftijd van 0 tot 4 jaar. Het bestaat uit een map met verschillende hoofdstukken, waarin de verschillende ontwikkelingsgebieden worden behandeld.  Met behulp van invullijsten kun je toetsen waar je kind zich bevindt op elk gebied. De gebieden die behandeld worden zijn: Communicatie, Fijne Motoriek, Grove Motoriek, Receptieve Taal en Persoonlijke en Sociale Vaardigheden. Op basis van de invullijsten kun je een gericht oefenplan maken voor je kind. Voor elke vaardigheid wordt uitgebreid beschreven op welke manier je dit kan oefenen.
Ik heb het programma thuis gebruikt voor mijn zoontje, en vond het erg handig. Er staan heel veel tips en ideeën om spelletjes en activiteiten te doen met je kind. Hele simpele dingen die je heel makkelijk in kan passen in je dagelijkse leven, maar waar je uit jezelf niet altijd aan denkt. Ook helpt het goed om een duidelijker beeld te krijgen van de ontwikkeling van je kind, en welke stapjes er voor nodig zijn om bepaalde mijlpalen te bereiken.
Het programma kan besteld worden via de webshop van Stichting Downsyndroom en kost 65 euro.



Des te vroeger, des te beter

Als je merkt dat je kind achterloopt, wacht dan niet te lang met het extra stimuleren van je kind. Vaak zal je vanuit je omgeving gerustgesteld worden, met de boodschap dat ieder kind anders is, en ze het allemaal op hun eigen tempo doen. Dat is natuurlijk ook zo. Bij kinderen met een duidelijke ontwikkelingsachterstand is er alleen wel meer aan de hand dan dingen op je eigen tempo doen. Deze kinderen hebben welk degelijk extra ondersteuning nodig om zich goed te kunnen ontwikkelen. Uit veel onderzoeken blijkt dat des te eerder je kinderen deze extra ondersteuning geeft, des te effectiever het is. Laat dus geen kostbare tijd voorbij gaan, en ga zo snel mogelijk aan de slag met je kind. Voor jonge kinderen zijn er verschillende programma's die je thuis uit kunt voeren. Een daarvan is "Kleine Stapjes". In mijn volgende blog zal ik daar verder op ingaan.



vrijdag 29 maart 2013

Mijn eigen ervaring

Als blijkt dat je kind een ontwikkelingsachterstand heeft, roept dat veel vragen bij je op als ouders.  Wat houdt een achterstand eigenlijk in? Gaat het over? Wat betekent het precies voor de toekomst? En vooral, wat kun je als ouder doen voor je kind?
Een paar jaar geleden werd bij onze jongste zoon duidelijk dat hij toch wel erg achterliep vergeleken bij andere kinderen. Hij is de jongste van 3, en als moeder ging ik er aanvankelijk vrij relaxed mee om. Ik dacht dat het vanzelf wel goed zou komen, het ene kind is immer het andere niet. We hebben op aandringen van het consultatiebureau uiteindelijk toch maar hulp gezocht, omdat hij inderdaad wel heel weinig deed voor een kind van zijn leeftijd. Er werd een traject gestart, waarin onderzocht werd waar zijn achterstand vandaag kwam. Was er iets met zijn ogen, met zijn oren? Waarom sprak hij zo weinig? Waarom had hij weinig interesse in speelgoed? Na een heel traject kwam er een officiële diagnose: ontwikkelingsachterstand in combinatie met PDD-NOS.
Het zou dus niet vanzelf goed zou komen. Wilde ons kind zich goed kunnen ontwikkelen, dan had hij extra ondersteuning nodig, zoveel werd wel duidelijk.
De vraag was toen, wat nu? Waar konden we hulp krijgen? Ik had het idee dat er wel iemand zou zijn  die ons bij de hand zou nemen, en ons precies kon vertellen wat we nu moesten doen. Dit bleek niet zo te zijn. Er werd verteld dat het goed zou zijn als we ons kind zoveel mogelijk zouden stimuleren, en dat was het. Er bestaat niet zoiets als een stappenplan voor ouders met kinderen met een ontwikkelingsachterstand.
In de maanden en jaren daarna ben ik als een gek op zoek gegaan op internet naar informatie. Je komt dan terecht in een soort oerwoud van allerlei sites, waar je zelf je weg in moet zien te vinden. In de loop van de jaren ben ik veel waardevolle dingen tegengekomen. Via internet, andere ouders, hulpverleners, school. Via dit blog wil ik dit graag delen met andere ouders. Hopelijk kunnen we elkaar helpen en inspireren, zodat we minder alleen staan in onze zoektocht in hoe we ons kind het beste kunnen helpen.